Natuurgebieden
In de provincie Groningen liggen, verspreid over de hele provincie, veel natuurgebieden (meer dan 20.000 ha).
Onder natuurgebied in dit geval te verstaan gebieden met een beschermde status en als zodanig in beheer bij de betrokken organisatie.
Op basis van overheidsbeleid zijn daar de afgelopen jaren grote gebieden aan toegevoegd. De verspreide ligging van de gebieden maakt dat we ons de aanwezigheid ervan vaak niet realiseren. Het is een normaal onderdeel van de horizon geworden.
Bijgaand een inventarisatie om de bewustwording van deze aanwezigheid te bevorderen (in elk geval op mijzelf van toepassing).
Als al deze gebieden samengevoegd worden, beslaat het een oppervlakte 4 maal zo groot dan de Hoge Veluwe!
Betrokken organisaties:
(n) Natuurmonumenten
(g) Het Groninger Landschap
(s) Staatsbosbeheer
(r) Rijk, gemeenten en provincie
(l) Landschapsbeheer Groningen
(p) Particuliere beheerstichting
(*) Ongedocumenteerd
Belangrijke afkortingen:
pop = provinciaal omgevings plan
ehs = ecologische hoofd struktuur
Dr. J.P. Thijsse en Westerwolde
Reeds in 1919 bezochten de voorzitter en secretaris van Natuurmonumenten, hr. Tiendhoven en hr. Thijsse, Westerwolde. In 1927 volgde de overdracht (waterschap Westerwolde) van het Metbroekbos en het Lieftincksbroek aan de Vereniging Natuurmonumenten.
Natuurinformatie in Groningen
Arboretum Eenrum
Waddencentrum Pieterburen
Zeehondencrêche Pieterburen
Domies toen Pieterburen
Duurzaamheidscentrum Lauwersoog
Natuurmuseum Groningen
Hortus Haren
De Heemtuin Muntendam
Archeologische plaatsen
Dgbldvhnrdn 17 februari 2007
* Hunebedden Heveskesklooster, 3500-3000 v.C.
* Urnenveld van de Laudermarke Westerwolde, 1200-200 v.C.
* Wierde Ezinge, vanaf 500 v.C.
* Grafveld van Godlinze, 9e eeuw
* De burcht te Wedde, 14e eeuw
* Nederzetting Middelstum-Boerdamsterweg, 550 v.C.
* Nederzetting Nieuwe Pekela 3, 8000-6000 v.C.
* Muntschat van Zoutkamp, 1e eeuw
* Valtherbrug een 12 km houten weg, 350 v.C.
* Verdronken nederzetting Houwingaham, 13e eeuw
In het Groninger landschap
B = beperkt - of niet toegankelijk () = mogelijke startplaats
Onderstreept = met foto-impressie, rood = korte toelichting

Wadden
Nieuw Statenzijl, buitendijks gebied en kiekkaaste:
(n/g) Dollardkwelders 4.204 ha
(Nieuw Statenzijl)
(n) Uithuizerwad 63 ha B
(Noordpolderzijl)
(g) Kwelders noordkust 200 ha B
(Westernieland)
* Ommelanderzeedijk (ca. 100 km)
* Termunten: De Dollard (met Punt van Reide B)

Wierden
(n) IJsbaan
(Bierum)
(n) Weidegebied
(Tinallinge)
(g) Helwerder wierden
(Rottum)
(g) Reitdiepdal 343 ha
(Adorp)
--- Aan de oude rivierbedding gelegen
Groot- en Klein Wetsinge
--- Aan het Reitdiep,
Wierum
(g) Kerkhof Vliedorp (Houwerzijl-Ulrum)
(Vliedorp)
(s) Natuurgebied Hogeland 765 ha
--- Hoeksmeer 86 ha
(Garrelsweer)
--- borg Rusthoven/Ekenstein (Wirdum)
--- Reitdiepdijk (Oeverlanden)
(Zoutkamp)
--- borgterrein Ewsum
(Middelstum)
--- dorpsbossen zoals Middelstum, Ten Boer, Bedum en Stedum
(r) Wierdoevers Appingedam, natuurpark
* Ulrum: Voormalige boerenerven
* Kloosterburen: Cloostertuin
* Wehe den Hoorn: Graslanden Verhildersum en Borgweer
* Leens: Leenstertillen
* Meedhuizen: Landschapselementen

Polders
(n) Meneerskooi, eendenkooi B
(Uithuizen)
(n)
Eilsgat
(Oudeschip)
(g) Ambonezenbosje (Monument) 2,5 ha
(C.C. polder)
(g) Punt van Reide 46 ha B
(Reidehoeve)
(g) Breebaartpolder 63 ha
(Breebaartpolder)
(g) Oude dijk Den Andel
(Den Andel)
(g) Waddencentrum
(Pieterburen)
(g) Eendenkooi Nieuw Onrust B Westpolder
(Pieterburen)
(g) Zuidlaardermeergebied:
--- Noordlaarder Oostpolder 521 ha
(Haren)
--- Onnerpolder 337 ha
(Haren)
--- Oosterpolder (669 ha) 80 ha
(Haren)
--- Westerbroekstermadepolder 195 ha
(Westerbroek)
--- Kropswolderbuitenpolder 297 ha
(Kropswolde)
--- Leinwijk 59 ha
(De Leine)
(r) Lauwersmeergebied:
--- (s) Nationaal park Lauwersmeer 5.000 ha
(Lauwersmeergebied)
* Zoutkamp: Vaargebied Lauwersmeer
* Westpolder: Feddema's plas
* Hamdijk (Lintelopolder): Boerderijen, Booneschans, Kolk bij Remkesheerd 1686, Houwingaham verdronken dorp

Veenkolonies
* (s) Vloeivelden, Veenhuizerstukken Ter Maars B
* Tripscompagnie: Adriaan Tripbos
* Veendam: Borgerswold
* Westerlee: Laagemeeden
* Nieuwe Pekela: Heeresveld
* Oude Pekela: Laagemeeden, polder Nieuwe Compagnie
* Hebrecht

Westerwolde (Essenlandschap)
(n) Vlagtwedde: Dal van de Ruiten Aa 403 ha
(Smeerling)
--- (n) Smeerling infopunt
--- (n) Metbroek (1926) 30 ha
--- (n) Lieftincksbroek (1926) 20 ha B
--- (n) Winschoterbos
(g) Dokter Hommes bos 2,5 ha
(Onstwedde)
(g) Schans Bourtange
(Bourtange)
(s) Natuurgebied: Boswachterij Westerwolde 2.200 ha
--- Noordmee Dennenweg 1a Sellingen
(Sellingen)
--- VVV Bovendieksterweg 1 Sellingen
--- Sellingen: Bourtangerveen
--- Terwupping: Esdorpenlandschap
--- (s) Ticheldobben Veenhuizen/Onstwedde 8,5 ha B
--- (s) Bos op de Houwingaham
--- (s) A-dijken Westerwoldse Aa Noord
--- (s) Hoetmansmeer
(r) Ellersinghuizerveld
* Vriescheloo: Bouten
* Terapel: Terapelerbossen
* Terborg: Natuurgebied
* Blijhamsterbos
* Musselkanaal: Braamberg

Woldstreken (en overgang klei/zand)
(s/g) De Tjamme Finsterwolde 200 ha
(P-plaats Wiegersweg)
(g) Midwolderbos 200 ha
(Ennemaborg)
(g) Overbos Freylemaborg 26 ha
(Slochteren)
(s) Baggerputten
(Froombosch)
(s) Natuurgebied Midden Groningen 1.700 ha
(Woudbloem)
--- (s) Tetjehörn noordelijk van Schildmeer
Overschild
(r) Blauwe stad
(Blauwe stad)
--- (p) Reiderwolde (200 ha binnen Blauwe stad)
* Woudbloem: De Ae's
* Midwolda: Kolken Oude Geut, Midwolderbos
* Muntendam: De Wiede en Ruitershorn
* Nieuwolda/Wagenborgen: Hondshalstermeer, Nieuwolder bos
* Wagenborgen: Natuurgebied
* Heiligerlee: De Hoogte

Westerkwartier (coulissenlandschap)
(g) Leekstermeer/Lettelberter petten 152 ha
(Lettelbert)
(g) Iwema steenhuis
(Niebert)
(g) Coendersborg
(Nuis)
(g) Bolmeer B, Nanninga's bos 27 ha (Heineburen)
(Marum)
(g) Harensche bos 9 ha
(Zevenhuizen)
(s) Natuurgebied Westerkwartier 1.350 ha (werkschuur Doezum)
--- Humsterland
(Niehove)
--- borgterrein Allersmaborg
(Ezinge)
--- Werkschuur Doezum
(Doezum)
--- Doezumermieden en polder De Kaleweg
--- Opende: De Haar en natuurgebied Trimunt
(Marum)
--- Opende: Jilt Dijksheide en pingo
(Marum)
* Kornhorn:
Natuur- en cultuurgebied Curringheveld
* Leek: Elzenbroekbos
* Lettelbert: Borgterrein
* Niebert: Natuurgebied

Stad en omstreken
(n) Kardinge 223 ha
(Noorddijk)
(n) Harense wildernis 12 ha B
(dr. E.H. Ebelsweg)
(n) Noordlaarderbos 120 ha
(Noordlaren)
(n) Westerbroek, moerasgebied 127 ha
(Hesselinklaan)
(n) Piccardthofplas 39 ha (Van Swietenlaan)
(r) Meerstad 1.000 ha
(Meerstad)
* Glimmen
--- de Appèlbergen
(Glimmen)
--- Drentsche Aa
--- Klein Pollenbult
--- Landgoed de Poll
--- Quintusbos
* Haren, Friescheveen
* Haren, Scharlakenbos
* Harenermolen, 't Hemrik
(s) Rottumeroog/Rottumerplaat B 965 ha, Staatsbosbeheer, Trompsingel 1, Groningen.
(Rottumeroog)